Laadkosten van een elektrische auto

Wat kost 100 km elektrisch rijden?

Voor een vergelijking van laadplekken reken je het verbruik terug naar energiekosten per 100 kilometer. De prijs per kWh én het verbruik bepalen de uitkomst.

Bij 18 kWh per 100 kilometer en € 0,30 per kWh is dat € 5,40, exclusief laadverlies en extra kosten. In het overzicht hieronder zie je het effect van verschillende tarieven.

Wil je zelf een laadsessie, laden van 20% naar 80% of je maandkosten uitrekenen? Gebruik onze gids wat kost een elektrische auto opladen?, met uitgewerkte berekeningen inclusief laadverlies.

Thuisladen, openbaar laden of snelladen

Waar je de auto oplaadt heeft grote invloed op je kosten. Wie meestal thuis tegen een gunstig stroomtarief laadt, kan per kilometer heel andere kosten hebben dan iemand die grotendeels afhankelijk is van openbare laadpalen of regelmatig dure snelladers gebruikt.

Dit zijn rekenvoorbeelden en geen vaste tarieven voor thuisladen, openbare laadpalen of snelladers. Werkelijke laadprijzen verschillen per locatie, aanbieder, energiecontract, laadpas en eventueel abonnement.

Het belangrijkste inzicht is daarom niet dat één manier van laden altijd een bepaald bedrag kost. Het gaat erom tegen welke gemiddelde prijs jij uiteindelijk je stroom inkoopt.

Is elektrisch rijden goedkoper dan benzine of diesel?

Om een elektrische auto eerlijk met een benzine- of dieselauto te vergelijken, kun je bij alle auto's de energiekosten per 100 kilometer berekenen. Bij een EV gebruik je het aantal kWh per 100 km. Bij een brandstofauto gebruik je het aantal liters per 100 km.

Stel dat een EV 18 kWh per 100 kilometer gebruikt. Een benzineauto gebruikt in dit voorbeeld 6,5 liter per 100 kilometer en een dieselauto 5 liter. Met fictieve energieprijzen ziet de vergelijking er zo uit:

Deze bedragen zijn uitsluitend voorbeelden. Stroom-, benzine- en dieselprijzen veranderen en ook het verbruik verschilt sterk per auto. De tabel laat vooral zien waarom de uitspraak dat elektrisch rijden altijd goedkoper is te simpel is.

Een zuinige EV die meestal tegen een laag tarief wordt opgeladen kan qua energiekosten zeer goedkoop rijden. Maar laad je een relatief onzuinige elektrische auto bijna uitsluitend tegen hoge snellaadtarieven, dan kan het verschil met benzine klein worden. In sommige situaties kunnen de energiekosten per kilometer zelfs hoger zijn.

Houd er ook rekening mee dat dit alleen een vergelijking van energie- en brandstofkosten is. Voor de totale kosten van een auto spelen onder andere aanschaf of lease, afschrijving, verzekering, belasting en onderhoud eveneens een rol.

Je persoonlijke laadmix bepaalt wat je echt betaalt

Je laadmix is de verhouding tussen de energie die je thuis, openbaar en bij snelladers laadt. Kijk daarbij naar de geladen kWh: een korte openbare sessie telt minder zwaar dan een grote thuislaadsessie.

Een dure snellaadsessie hoeft je gemiddelde prijs niet sterk te verhogen als het grootste deel van je energie voordeliger is. Wie veel openbaar laadt, heeft juist meer aan gunstige tarieven bij de laadpunten die hij vaak gebruikt.

Je gemiddelde prijs en maandkosten bereken je stap voor stap in de gids voor laadkosten berekenen.

Laadverlies: je verbruik is niet altijd hetzelfde als wat je afrekent

Je auto kan bijvoorbeeld een gemiddeld verbruik van 18 kWh per 100 kilometer aangeven. Dat betekent niet automatisch dat je voor iedere 100 kilometer precies 18 kWh uit het elektriciteitsnet afneemt. Tijdens het laden gaat namelijk een deel van de energie verloren.

Dat laadverlies ontstaat onder meer bij de omzetting van wisselstroom naar gelijkstroom en doordat elektronica, pompen en temperatuurregeling tijdens het laden energie kunnen gebruiken. In de praktijk gaat het bij normaal laden via een goed passend laadpunt meestal om een relatief beperkt deel van de totale energie.

Heel langzaam laden kan relatief meer verlies geven

Het laadvermogen speelt daarbij ook een rol. Laad je zeer langzaam via een gewoon stopcontact, dan duurt een laadsessie veel langer. De systemen die tijdens het laden actief zijn, blijven dan ook langer stroom gebruiken. Daardoor kan het laadverlies als percentage van de totale laadsessie duidelijk hoger uitvallen dan bij normaal laden via een wallbox of laadpaal.

Een wallbox maakt laden dus niet volledig verliesvrij, maar kan het laadverlies wel helpen beperken doordat de auto in minder tijd de benodigde energie kan opnemen. Dat is naast gemak, laadvermogen en veiligheid nog een praktisch verschil tussen structureel laden via een vast laadpunt en zeer langzaam laden via een gewoon stopcontact.

Wil je je werkelijke kosten per kilometer weten, kijk dan bij voorkeur naar hoeveel kWh je daadwerkelijk uit het net hebt afgenomen en betaald. Daarmee neem je het laadverlies automatisch mee in je berekening.

Ook een benzine- of dieselauto kent energieverlies. Een verbrandingsmotor zet lang niet alle energie uit de brandstof om in beweging. Voor een kostenvergelijking hoef je daar geen aparte correctie voor te maken: het praktijkverbruik in liters per 100 kilometer geeft al aan hoeveel brandstof je daadwerkelijk hebt gebruikt en betaald.

Meer over een vast laadpunt, laadvermogen en installatie lees je bij thuisladen met een elektrische auto.

Wat bepaalt de kosten van thuisladen?

Laad je thuis, dan betaal je in de basis voor de elektriciteit die je via je eigen energieaansluiting afneemt. Wat één kWh je werkelijk kost, hangt dus af van je energiecontract.

Heb je een vast of variabel contract, dan kun je voor een eenvoudige berekening het relevante stroomtarief uit je contract gebruiken. Bij een dynamisch energiecontract kan de stroomprijs per uur verschillen. Door op goedkopere uren te laden kun je de laadkosten dan mogelijk verlagen.

Ook zonnepanelen kunnen invloed hebben op de rekensom. Zelf opgewekte zonnestroom voelt misschien gratis, maar de werkelijke waarde ervan hangt onder andere af van wat je anders met die stroom had kunnen doen of ervoor had ontvangen.

Wil je de totale kosten van thuisladen bepalen, dan kunnen daarnaast de aanschaf en installatie van een laadpunt relevant zijn. Die eenmalige kosten staan los van het bedrag dat je per geladen kWh betaalt.

Meer hierover lees je bij thuisladen met een elektrische auto.

Wat bepaalt de kosten van openbaar laden?

Zelfs laadpalen van dezelfde aanbieder in dezelfde straat kunnen verschillende tarieven hebben. Dat kan samenhangen met verschillende concessies of contractafspraken, bijvoorbeeld uit een andere plaatsings- of contractperiode. Ga daarom niet alleen af op de naam van de aanbieder: controleer het specifieke laadpuntnummer in jouw laadpas- of laadapp.

Bij een openbare laadpaal kan het tarief per locatie verschillen. Bovendien betaal je aan dezelfde laadpaal niet noodzakelijk hetzelfde bedrag met iedere laadpas of laadapp.

Controleer daarom vóór het starten van een laadsessie wat je met jouw betaalmethode bij die specifieke laadpaal betaalt. Let daarbij op de prijs per kWh en eventuele start- of transactiekosten. Bij sommige laadpunten kunnen daarnaast tijd- of kleeftarieven gelden. Neem ook eventuele parkeerkosten en vaste kosten van een AC-laadabonnement of laadpas mee.

Laad je regelmatig openbaar in je eigen buurt, dan loont het om een keer goed te bekijken welke laadpalen daar staan en welke passen of apps daar gunstige tarieven bieden. Een klein prijsverschil per kWh kan bij veel geladen energie over een heel jaar behoorlijk oplopen.

Hoe laadpassen en tarieven precies werken, leggen we uitgebreider uit bij laadpassen voor elektrische auto's.

Wat bepaalt de kosten van snelladen?

Snelladen is vooral bedoeld om onderweg in korte tijd voldoende energie toe te voegen om je reis voort te zetten. Het tarief per kWh ligt daarbij vaak hoger dan bij thuisladen, al kunnen de prijzen tussen snellaadaanbieders behoorlijk verschillen.

Sommige snellaadaanbieders bieden abonnementen waarmee je korting krijgt op het normale tarief. Dat kan interessant zijn als je regelmatig bij dezelfde aanbieder laadt, maar alleen wanneer de besparing groter is dan de maandelijkse abonnementskosten.

Ook tijdens een vakantie kan zo'n abonnement tijdelijk interessant zijn als je verwacht veel bij hetzelfde netwerk te laden. Maak vooraf de rekensom en controleer na je reis of je het abonnement nog nodig hebt.

Je hoeft bij een snellader niet tot 80% te laden

Je bepaalt zelf hoeveel energie je afneemt en wanneer je stopt. Kun je thuis voordeliger laden? Laad onderweg dan genoeg om met een comfortabele reserve thuis te komen en laad daar verder. Houd rekening met het verwachte verbruik, kou, tegenwind en eventuele omwegen.

Fictief rekenvoorbeeld: heb je inclusief reserve 20 kWh nodig en betaal je € 0,78 per kWh, dan kost dat € 15,60. Neem je in plaats daarvan 60 kWh af, dan betaal je € 46,80. Laad je de overige 40 kWh thuis voor € 0,26 per kWh, dan kost dat € 10,40. Samen is dat € 26,00: een verschil van € 20,80.

Dit voorbeeld vergelijkt afgerekende kWh tegen theoretische tarieven en laat laadverliesverschillen en extra kosten buiten beschouwing. Vertaal je benodigde rij-energie naar voldoende laadenergie; plan niet op precies leeg aankomen. 80% is geen verplicht doel en een procentstand of kWh-schatting is geen garantie voor je bereik.

Gebruik je zelden een snellader en heb je geen abonnement? Vergelijk ook het tarief via de eigen app van het netwerk met jouw laadpas of betaling aan de terminal. Een abonnement is niet altijd nodig om een gunstiger tarief te krijgen.

Daluren en tijdsafhankelijke laadtarieven

Niet alleen waar, maar ook wanneer je laadt kan de prijs bepalen. Daluren zijn afgesproken goedkopere tijdvakken. Bij dynamische prijzen verandert het tarief met de marktprijs. Die twee zijn niet hetzelfde.

Bij Tesla Superchargers kunnen piek- en daltarieven gelden. Bekijk de tijden en prijzen voor jouw locatie in de Tesla-app. Ook bij sommige openbare AC-laadpalen bestaan dalurenkortingen, bijvoorbeeld bij Vattenfall InCharge. Controleer of de korting geldt voor dat laadpunt en jouw betaalmethode; slim aanpassen van het laadvermogen betekent niet automatisch een lager tarief.

Thuis kun je bij veel auto's of laadpunten een starttijd instellen, bijvoorbeeld 01.00 uur. Dat kan ook zonder dynamisch contract. Een vaste starttijd is iets anders dan automatisch laden op de goedkoopste momenten. Controleer wat jouw auto of laadpunt ondersteunt en stem het af op jouw contract en vertrektijd: 's nachts is niet altijd goedkoper.

Hoe kun je besparen op laadkosten?

Goedkoper elektrisch rijden draait vooral om twee dingen: een zuinige auto en zo gunstig mogelijk energie inkopen. Je hoeft daarvoor niet achter iedere cent prijsverschil aan te jagen, maar een paar bewuste keuzes kunnen op jaarbasis wel degelijk verschil maken.

• Laad je vooral thuis? Vergelijk je huidige energiecontract met alternatieven op het totale jaarbedrag, inclusief vaste kosten, eventuele opzegkosten en terugleverkosten bij zonnepanelen.
• Plan thuisladen op gunstige momenten als jouw contract, auto of laadpunt dat mogelijk maakt. Een dynamisch contract is niet voor iedereen voordeliger.
• Controleer het tarief voordat je een openbare laadsessie start.
• Vergelijk laadpassen en apps bij laadpunten die je vaak gebruikt.
• Gebruik snelladen vooral wanneer de snelheid onderweg voor jou waarde heeft.
• Vergelijk bij AC- én DC-laden de besparing van een laadpas- of aanbiederabonnement met de vaste kosten.
• Kun je thuis voordeliger laden? Neem bij een snellader voldoende energie af om met reserve thuis te komen; doorladen tot 80% hoeft niet.
• Laat abonnementen die je niet meer gebruikt niet onnodig doorlopen.
• Houd je verbruik in de gaten: iedere kWh die je niet verbruikt hoef je ook niet te kopen.

Vooral dat laatste wordt soms vergeten. Een verschil van een paar cent in laadtarief is interessant, maar het verschil tussen bijvoorbeeld 16 en 22 kWh verbruik per 100 kilometer kan minstens zo belangrijk zijn voor je uiteindelijke kilometerkosten.

Meer over laadkosten en laden

Wil je verder rekenen of één onderdeel uitgebreider bekijken? Lees dan verder in de EVKompas-gidsen over laden, laadpassen en laadkosten.